استقلال باشگاه میلیاردی با قراردادهای میلیون دلاری و خروجی نامطلوب!
انجمن گلف: بی انضباطی مالی باشگاه استقلال در فصول اخیر موجب وارد آمدن خسارات مادی زیادی به این باشگاه پرهوادار شده به صورتی که نیازمند ورود و نظارت جدی تر مالکان اصلی باشگاه به هزینه کردها است.
باشگاه استقلال اینروزها بیشتر از آن که به خاطر عملکرد فنی اش خبرساز باشد، بواسطه قراردادهای خارجی، فسخ قراردادها و ارقام سنگین ارزی که در سالیان اخیر به باشگاه تحمیل شده، در کانون توجه قرار گرفته است؛ قراردادهایی که وقتی کنار عملکرد برخی بازیکنان قرار می گیرند، یک سؤال جدی را پیش روی مدیران باشگاه و البته مالک استقلال قرار می دهند: چه کسی بر نحوه خرج شدن میلیونها دلار در استقلال نظارت می کند؟
داستان فقط درباره ی یک بازیکن یا یک قرارداد نیست. موسی جنپو، داکنز نازون، آدان، مونیر الحدادی، رستم اشورماتوف، یاسر آسانی و چند بازیکن خارجی دیگر، مجموعه ای از قراردادها را می سازند که ارقام آنها در مجموع به میلیونها دلار می رسد و قسمتی از آنها هم حال به جای زمین فوتبال، سر از پرونده های فسخ، مطالبات و اختلافات مالی درآورده اند.
جنپو؛ شاهکار قراردادی یا اشتباه چند میلیون دلاری؟
نام موسی جنپو شاید بیشتر از هر بازیکن دیگری نماد قراردادهای پرحاشیه استقلال شده باشد.
بر اساس گزارشات پخش شده، قرارداد این بازیکن مالیایی با استقلال حدود ۳.۶ میلیون دلار بوده و ۴۰۰ هزار دلار حق امضا هم برای او درنظر گرفته شده است؛ یعنی ارزش اسمی این قرارداد به حدود ۴ میلیون دلار می رسد؛ چیزی نزدیک به ۷۵۰ میلیارد تومان.
اما قسمت عجیب تر ماجرا زمانی است که قرارداد جنپو در استقلال را با شرایط او بعد از جدایی مقایسه نماییم.
گزارش های اخیر از عقد قرارداد جنپو با یک باشگاه یونانی با دستمزدی حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار یورو در سال حکایت دارد؛ در تعدادی گزارش ها حتی رقم ماهانه حدود ۲۰ هزار یورو عنوان شده است.
یعنی بازیکنی که در استقلال با قراردادی چند میلیون دلاری مواجه بوده، در مقصد جدید با رقمی بمراتب پایین تر به فوتبال خود ادامه می دهد. هرچند این اختلاف به خودی خود اثبات کننده تخلف نیست، اما این فاصله آن قدر بزرگ است که نمی توان از کنار آن ساده عبور کرد و بطور قطع چیزی جز سوء مدیریت ناکارآمدی نمی تواند باشد.
سؤال ساده است: ارزش گذاری جنپو در استقلال بر چه مبنایی انجام شد؟ اگر پاسخ فنی وجود دارد، باید منتشر شود و اگر پاسخ اقتصادی وجود دارد، باید ارایه شود؛ و اگر هیچ کدام وجود ندارد، چرا استقلال برای چنین قراردادی متعهد شده است؟
مورد جنپو فقط قرارداد نبود؛ فسخ هم در راه رسید
ماجرا زمانی پیچیده تر شد که جنپو قرارداد خود با استقلال را یک طرفه فسخ کرد؛ باشگاه استقلال هم این فسخ را فاقد دلیل موجه دانست و اعلام نمود می خواهد در فیفا از مواضع خود دفاع کند. در تعدادی گزارش ها هم رقم مورد مطالبه جنپو حدود یک میلیون دلار عنوان شده است.
به عبارت دیگر، اگر استقلال در این پرونده محکوم شود، ممکنست باشگاه نه فقط از خریدی که خروجی مورد انتظار را نداشته متضرر شود، بلکه ملزم به پرداخت هزینه اضافی هم بشود. این دقیقاً همان چیزی است که در مدیریت حرفه ای باید از ابتدا برایش سازوکار کنترل ریسک وجود داشته باشد.
نازون؛ قرارداد ۲.۸ میلیون یورویی
پرونده داکنز نازون هم کم اهمیت تر از جنپو نیست. در گزارش هایی که درباره ی این قرارداد پخش شده، رقم قرارداد دو فصل نازون ۲.۸ میلیون یورو عنوان شده و علاوه بر آن، حدود ۸۰۰ تا ۸۵۰ هزار یورو هم برای رضایت نامه یا انتقال او مطرح گردیده است. در تعدادی گزارشات هم مجموع هزینه جذب او حدود ۲.۸۵۰ میلیون یورو اعلام شده است.
از سوی دیگر، گزارشات جدید از درخواست ۶۰۰ هزار دلار از جانب نازون برای بازگشت به تمرینات اطلاع داده اند.
این ارقام در صورت صحت، نشان داده است استقلال برای یک بازیکن خارجی نه فقط دستمزد، بلکه هزینه انتقال و سپس هزینه تعیین تکلیف قرارداد را هم متحمل شده است.
در اینجا هم باید یک سؤال جدی مطرح شود: آیا پیش از امضای قرارداد چند میلیون یورویی، تمام ریسک های ورزشی، پزشکی و حقوقی بازیکن بررسی شده بود؟ اگر شده بود، نتیجه این بررسی چه بوده است؟ و اگر نشده بود، مسئول آنچه کسی است؟
آسانی؛ اختلاف چند صد هزار دلاری برای یک بازیکن
یاسر آسانی هم نمونه دیگری از پیچیدگی های مالی نقل وانتقالات استقلال است.
در زمان انتقال او از گوانگجو، اختلاف دو باشگاه بر سر مبلغ رضایت نامه به ۲۰۰ هزار دلار رسید؛ گزارش ها از درخواست یک میلیون دلاری باشگاه کره ای و پیشنهاد پایین تر استقلال حکایت داشتند، که درنهایت رسانه ها از پرداخت مبلغی بین ۸۰۰ هزار تا یک میلیون دلار خبر دادند، هرچند در آن زمان هم ابهاماتی در این خصوص درباره ی ورود دلالان به ماجرا وجود داشت.
بعدها هم گزارش هایی درباره ی رقم واقعی قرارداد آسانی منتشر گردید که حتی ادعا می کردند ارزش قرارداد او ۲.۴۷۵ میلیون دلار بوده، در صورتیکه رقم خیلی پایین تری در سیستم سازمان لیگ ثبت شده است. البته این ادعا از جانب منابع دیگر محل مناقشه قرار گرفته و برای انتشار قطعی آن، بررسی اسناد رسمی لازم است.
اما همین اختلاف روایت ها، یک ضرورت را به وجود می آورد: باشگاه استقلال باید قراردادهای خودرا شفاف کند. در چنین شرایطی، دیگر نمی توان قراردادهای خارجی را فقط یک تصمیم ورزشی دانست. اینها تصمیمات اقتصادی خیلی بزرگ هستند.
اگر بازیکنی با قرارداد یک میلیون دلاری جواب ندهد، اشتباه فقط یک اشتباه فنی نیست؛ باشگاه باید نزدیک به ۱۸۷ میلیارد تومان منابع را درگیر چنین تصمیمی کرده باشد. اگر قرارداد ۴ میلیون دلاری باشد، مقیاس ریسک به حدود ۷۴۸ میلیارد تومان می رسد.
این پول متعلق به یک مدیر یا مدیرعامل نیست. این پول متعلق به باشگاه و در نهایت متعلق به سهامداران آن است.
تاجرنیا؛ آیا مدیریت استقلال پاسخ این ابهامات را دارد؟
در این بخش باید یک تفکیک مهم صورت گیرد. هرچند نمی توان قراردادهایی را که قبل از دوره مدیریت فعلی منعقد شده اند، بدون سند به شخص علی تاجرنیا منتسب کرد، اما عملکرد ایشان در ادامه مسیر می تواند نمونه بارز سوءمدیریت باشد.
تاجرنیا از دی ۱۴۰۳ به عنوان دستیار و نماینده تام الاختیار مدیرعامل در امور استقلال از جانب هلدینگ خلیج فارس منصوب گردید و نماینده این هلدینگ در باشگاه بود؛ ازاین رو شاید دقیق تر باشد که به جای نسبت دادن امضای قراردادهای گذشته به او، درباره ی عملکرد مدیریتی او در قبال این میراث مالی سؤال نماییم.
مدیر جدید لزوماً مسئول اشتباه مدیر قبلی نیست؛ اما مسئول است که اشتباه قبلی را تکرار نکند، مسئول است قراردادها را بررسی کند، مسئول است میزان تعهدات را اعلام نماید.
مسئول است مشخص نماید چه مقدار پول پرداخت شده و چه مقدار باقی مانده؛ و مهم تر از همه، مسئول است اجازه ندهد قراردادهای جدید همان مسیر قبلی را طی کنند.
اگر قرار باشد هر مدیر جدید بیاید و بگوید «این قرارداد را من نبسته ام»، باشگاه هیچگاه از چرخه آزمون و خطا خارج نخواهد شد.
مشکل استقلال فقط «پول» نیست؛ مشکل، حکمرانی پول است. استقلال امروز دیگر نمی تواند همه مشکلات خودرا با نبود منابع مالی توضیح دهد.
۸۵ درصد سهام باشگاه استقلال در سال ۱۴۰۳ به کنسرسیومی از شرکتهای گروه صنایع پتروشیمی خلیج فارس واگذار شد؛ ۵ درصد از این بلوک در اختیار خود هلدینگ و ۸۰ درصد در اختیار چهار شرکت زیرمجموعه قرار گرفت.
یعنی استقلال امروز یک مالک بزرگ اقتصادی دارد، اما مالک بزرگ، فقط تامین کننده پول نیست؛ مالک باید ناظر پول هم باشد.
اگر مدیر باشگاه می تواند قرارداد چند میلیون دلاری امضا کند، مالک باید بداند این قرارداد بر چه مبنایی بسته شده است. اگر بازیکنی با چند میلیون دلار جذب می شود، مالک باید بداند گزارش استعدادیابی او کجاست.
اگر بازیکن فسخ می کند، مالک باید بداند چرا چنین بندی در قرارداد وجود داشته است. اگر واسطه ای ده ها میلیارد تومان دریافت می کند، مالک باید بداند بابت چه خدمتی و برمبنای چه قرارداد رسمی این مبلغ پرداخت شده است.
هلدینگ خلیج فارس باید از «مالک اسمی» به «مالک حرفه ای» تبدیل شود
یکی از مهم ترین انتقادها به ساختار فعلی این است که هلدینگ خلیج فارس در استقلال حضور دارد، اما افکار عمومی بازهم پاسخ روشنی برای خیلی از تصمیمات مالی باشگاه دریافت نمی کند.
تاجرنیا اساساً به عنوان نماینده تام الاختیار هلدینگ در استقلال منصوب شد؛ ازاین رو اتفاقاً انتظار از هلدینگ باید بیشتر باشد، نه کمتر.
اگر استقلال یک شرکت خصوصی است، باید با استانداردهای یک شرکت خصوصی اداره شود. اگر مالک آن یک مجموعه بزرگ بورسی و اقتصادی می باشد، باید حسابرسی، کنترل داخلی، نظام تصویب قرارداد و گزارش دهی مالی داشته باشد.
نمی شود استقلال در جذب بازیکن مانند یک باشگاه ثروتمند عمل کند، اما در پاسخگویی مالی مانند یک باشگاه بی صاحب رفتار کند.
راهکار چیست؟ راهکار فقط تغییرات مدیریتی نیست؛ استقلال به اصلاح ساختار نیاز دارد.
اول؛ حسابرسی مستقل قراردادهای خارجی
تمام قراردادهای دو فصل اخیر باید از نظر مبلغ، نحوه پرداخت، حق امضا، پاداش، بند فسخ، کمیسیون ایجنت و تعهدات آینده بررسی شود.
دوم؛ انتشار قراردادهای واقعی
هوادار حق دارد بداند باشگاهی که ۸۵ درصد آن در اختیار کنسرسیوم وابسته به هلدینگ خلیج فارس است، پول خود را چطور خرج می کند.
سوم؛ ایجاد سقف اختیارات مدیرعامل
هیچ مدیرعاملی نباید بتواند بدون تأیید مالک و هیأت مدیره، قرارداد چند میلیون دلاری امضا کند.
چهارم؛ کمیته اقتصادی نقل وانتقالات
بازیکن خارجی نباید فقط با تأیید سرمربی یا مدیر ورزشی جذب شود. قرارداد چند میلیون دلاری نیازمند تأیید فنی، مالی و حقوقی است.
پنجم؛ انتشار گزارش سالانه تعهدات ارزی
باشگاه باید مشخص نماید چه میزان بدهی ارزی دارد و در سالهای آینده چه مقدار از منابع آن باید صرف قراردادهای گذشته شود.
استقلال نباید چک سفیدامضا باشد
مسئله اصلی این گزارش، جنپو یا نازون یا آسانی نیست. مسئله، مدلی از مدیریت است که اجازه می دهد تصمیم های چند میلیون دلاری بدون شفافیت کافی گرفته شود.
ممکن است یک بازیکن گرانقیمت در نهایت ستاره شود و ارزش قراردادش را برگرداند؛ فوتبال است و هیچ انتقالی تضمین ندارد، اما وقتی چند قرارداد پرهزینه پشت سر هم با ابهام، فسخ، اختلاف یا خروج زودهنگام مواجه می شوند، دیگر نمی توان همه چیز را به «ریسک فوتبال» نسبت داد.
ریسک فوتبال قابل قبول است، اما بی انضباطی مالی قابل قبول نیست. اشتباه فنی قابل قبول است، اما نبود پاسخگویی قابل قبول نیست؛ و مالکیت خصوصی هم نباید فقط به مفهوم پرداخت پول باشد.
استقلال به یک تصمیم بزرگ نیاز دارد
هلدینگ خلیج فارس باید یک دفعه برای همیشه تکلیف مدل اداره استقلال را مشخص نماید. یا باشگاه مقرر است با استانداردهای حرفه ای اداره شود، که در این صورت باید حسابرسی، شفافیت، کنترل قرارداد و ارزیابی عملکرد مدیران جدی شود.
یا مقرر است همان مدل قدیمی ادامه پیدا کند و فقط منابع مالی بیشتری در اختیار مدیران قرار گیرد.
گزینه دوم خطرساز است، چون اگر مشکل اصلی مدیریت پول باشد، تزریق پول بیشتر، مشکل را حل نمی کند؛ فقط اندازه اشتباهات را بزرگ تر می کند.
استقلال امروز به مدیرانی نیاز دارد که برای هر دلار هزینه شده پاسخ داشته باشند. به مدیری نیاز دارد که بداند قرارداد ۴ میلیون دلاری یعنی چه.
به مالکی نیاز دارد که پیش از امضای چنین قراردادهایی سؤال بپرسد؛ و به ساختاری نیاز دارد که اگر صدها میلیارد تومان از منابع باشگاه در یک تصمیم اشتباه از بین رفت، مشخص باشد چه کسی تصمیم گرفته، چه کسی تأیید کرده و چه کسی باید پاسخگو باشد.
این همان نقطه ای است که هلدینگ خلیج فارس باید وارد عمل شود؛ نه برای پرداخت چک بعدی، بلکه برای پیشگیری از امضای چک بعدی.
این مطلب انجمن گلف را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان انجمن در مورد این مطلب